اگر من کودک درون منزوی دارم و همسرم لجباز است، ریشهٔ منزوی بودن من به کجا برمیگردد؟
کودک منزوی در TA یعنی چه؟
در تحلیل رفتار متقابل، *کودک منزوی* (Withdrawn Child) بخشی از «حالت کودک» است که وظیفهاش **محافظت از ما در برابر آسیب عاطفی در دوران پیش نویس زندگی** بوده است.
کودک منزوی معمولاً در دوران لایف اسکریپت این تصمیم ناهشیار را گرفته:
«کم دیده شوم، کمتر نیاز داشته باشم، کمتر احساس نشان بدهم؛
اینطوری امنترم.»
نکتهٔ مهم اینجاست:
**کودک منزوی یک نقص شخصیتی نیست؛ یک استراتژی بقاست.**
—
ریشههای شکلگیری کودک منزوی
کودک منزوی معمولاً در بستر یکی از این تجربهها شکل میگیرد:
1. والد عاطفاً در دسترس نبوده
– والد حضور فیزیکی داشته اما:
– گوش نداده
– همدلی نکرده
– نیازهای عاطفی کودک را جدی نگرفته
پیام ناهشیار کودک:
> «نیاز داشتن فایدهای ندارد.»
—
2. ناایمنی یا استرس مزمن در کودکی
– فضای پرتنش
– اضطراب والد
– دعواهای حلنشده
– نگرانی مالی یا عاطفی
در چنین فضایی، کودک برای زنده ماندن یاد میگیرد:
> «دردسر نباش، درخواست نکن، خودت جمعوجور باش.»
—
3. تنبیه یا شرم برای ابراز احساس
جملاتی مثل:
– «اینقدر حساس نباش»
– «گریه نکن»
– «بزرگ شو»
کمکم کودک یاد میگیرد:
> احساس = خطر
> نیاز = طرد شدن
—
4. رهاشدگی پنهان
حتی بدون طلاق یا ترک فیزیکی
احساسِ مداومِ:
> «وقتی به کسی احتیاج دارم، کسی نیست.»
—
کودک منزوی در برابر همسر لجباز
این بخش، یکی از کلیدیترین مفاهیم TA است.
در سطح ناهشیار:
– **کودک منزوی** → نیاز را قورت میدهد
– **کودک لجباز** → نیاز را با زور و مقاومت بیان میکند
در واقع:
> همسر لجباز، صدایِ نیازهای سرکوبشدهٔ کودک منزوی را بازی میکند.
لجبازی همسر، جایی است که کودک درون فرد منزوی **جرأت ایستادن و خواستن نداشته**.
—
آیا کودک منزوی ضعیف است؟
بههیچوجه.
کودک منزوی:
– باهوش است
– تطبیقپذیر است
– بقا-محور است
او فقط در زمانی از زندگی تصمیم گرفته:
> «کمتر دیده شوم = امنترم»
مشکل از جایی شروع میشود که این الگو **بهروز نشده** و هنوز در بزرگسالی فعال است.
—
مسیر درمان: از کودک منزوی تا کودک امن
هدف درمان در TA این نیست که کودک منزوی حذف شود،
بلکه:
– ایجاد **امنیت درونی**
– فعالسازی **بالغ**
– یادگیری ابراز نیاز بدون ترس از طرد
جمعبندی
اگر کودک منزوی هستی:
– تو مشکلدار نیستی
– تو در کودکی **هوشمندانه بقا پیدا کردهای**
– و امروز میتوانی این الگو را آگاهانه بهروز کنی
# چطور «بالغِ درون» به «کودک درون» امنیت میدهد (اینجا و اکنون، در بزرگسالی)؟
در TA، **امنیت = رفتار قابل پیشبینیِ بالغ با کودک**
نه تحلیل زیاد، نه مراقبههای طولانی؛
بلکه *واکنشهای مشخص و تکرارشونده*.
—
اصل طلایی
کودک درون با «فهمیدن» آرام نمیشود؛
با **تجربهٔ مداومِ امنیت** آرام میشود.
پس بالغ باید ۳ کار را بهطور ثابت انجام دهد:
—
1️⃣ بالغ = حضور ثابت (نه حل مسئله فوری)
الان بالغ چه میگوید؟
وقتی کودک منزوی فعال میشود (میل به سکوت، کنار کشیدن، قورت دادن):
✅ جملهٔ بالغ:
> «میبینمت. لازم نیست درستش کنم. کنارت میمونم.»
⛔ اشتباه بالغ:
– «چرا اینجوری شدی؟»
– «باید قوی باشی»
– «الان وقتش نیست»
مثال واقعی (بزرگسالی):
– همسرت لجبازی میکند
– کودک تو میخواهد عقب بکشد
🔹 بالغ عمل میکند:
– مکث میکنی
– نفس عمیق
– بهجای قطع رابطه یا توضیح زیاد میگویی:
> «الان ترجیح میدم چند دقیقه فاصله بگیرم، بعد حرف بزنیم.»
👉 پیام امنیتی به کودک:
«من تو رو پنهان نمیکنم، ولی نابود هم نمیشی.»
—
2️⃣ بالغ = قابل پیشبینی بودن
امنیت یعنی:
> «میدانم وقتی احساس دارم، چه اتفاقی میافتد.»
تمرین بسیار مهم
یک **پروتکل ثابت** برای احساساتت بساز.
مثلاً:
– وقتی ناراحتم → اول مینویسم
– وقتی میترسم → بدنم را آرام میکنم
– وقتی نیاز دارم → آن را *نامگذاری* میکنم
مثال:
کودک: «میترسم نیازم را بگویم»
بالغ هر بار *یکسان* پاسخ میدهد:
> «اول اسمش را میگذاریم، بعد تصمیم میگیریم.»
این تکرار، امنیت میسازد.
—
3️⃣ بالغ = اجازهٔ خواستن (بدون تضمین نتیجه)
کودک منزوی یاد گرفته:
> «اگر بخواهم، خطر دارد.»
بالغ امنیت میدهد وقتی میگوید:
> «خواستن امن است، حتی اگر جواب نه باشد.»
مثال عملی:
بهجای:
– «اگه بگم، شاید ترکم کنه»
بالغ میگوید:
> «من خواستهام را میگویم
> نتیجه هر چه باشد، من هستم.»
🔹 مثال بیرونی:
– درخواست توجه
– درخواست زمان
– درخواست کمک
نه با توجیه، نه با عذرخواهی
فقط ساده و شفاف.
—
4️⃣ امنیت در «بدن» تثبیت میشود (نه فقط ذهن)
کودک درون در بدن زندگی میکند. پس فقط با دانستن نمی توانی آن را درمان کنید !
تمرین ۲ دقیقهای امنیت:
– کف پاها را حس کن
– دستت را روی سینه بگذار
– بگو:
> «اینجا هستم. بزرگم. الان خطر نیست.»
این جمله را **در زمان حال** بگو.
—
5️⃣ مثالهای واضح از «امنیت در بزرگسالی»
اینها نشانههای واقعیاند که کودک *الان* امنیت میگیرد:
✅ نظر داری ولی مجبور نیستی دفاع کنی
✅ نیاز داری ولی خودت را کوچک نمیکنی
✅ ناراحت میشوی ولی ناپدید نمیشوی
✅ نه میگویی و دنیا فرو نمیریزد
✅ تنها هستی و مضطرب نمیشوی
اینها نشانهٔ کودک امن است، نه بیاحساسی.
—
جمعبندی خیلی مهم
امنیت وقتی میآید که کودک بفهمد:
> «بالغ من
> من را پنهان نمیکند
> من را مجبور نمیکند
> من را تنها نمیگذارد.»
چون کودک امن:
– رابطهٔ امن جذب میکند
– انتخابهای آرام میکند
– نیازی به تقلا ندارد
برای آشنایی بیشتر با مفاهیم تحلیل رفتار، لینک های زیر را کلیک کنید :
ساختار شخصیت- سه حالت شخصیتی (والد -بالغ -کودک ) درTA
شناخت مهار Injunction – رانه Driver – اجازه Permission – جهت خوددرمانی با TA





